Mehmet Kızılok – Tarih Öğretmeni ve KPSS Uzmanı

Sosyal bilgiler öğretmeni, İnkılap Tarihi dersinde Atatürk’ün doğup büyüdüğü Selanik ve Manastır şehirlerini anlatırken bir öğrencinin sorusuna, “Rum, Bulgar, Sırp, Yahudi ve Ermeni gibi milletler bir arada yaşamıştır.” cevabını vermiştir.

Buna göre öğrenci, öğretmenine aşağıdaki sorulardan hangisini sormuştur?

A. Atatürk’ün okul hayatında başarılı olmasında neler etkilidir?

B. Atatürk’ün yaşadığı şehirlerdeki kültürel farklılığın sebebi nedir?

C. Atatürk’ün Millî Mücadele lideri olmasının nedeni nedir?

D. Atatürk’ün tüm dünya tarafından tanınmasında neler etkili olmuştur?

Doğru Cevap: "B" Atatürk’ün yaşadığı şehirlerdeki kültürel farklılığın sebebi nedir?
Soru Açıklaması

Mustafa Kemal’in öğrenim gördüğü dönemde ülkede; bir tarafta geleneksel öğretime devam eden medreseler, diğer tarafta modern mekteplerle birlikte, askerî okullar ve çeşitli meslek okulları eğitim öğretim faaliyetlerinde bulunuyordu. Bunun yanında ülkede yaşayan gayrimüslimlerin açtıkları azınlık okulları da vardı. Bu okulların her biri kendi amaçları doğrultusunda eğitim yapıyordu. Bu karışık durum ülkede, düşünce ve bilgi birikimi yönünden farklı kuşaklar yetişmesine neden oluyordu.

Bu parçadan, Mustafa Kemal’in öğrenim gördüğü dönemdeki eğitim öğretim sistemi ile ilgili aşağıdaki sonuçlardan hangisi çıkarılamaz?

A. Farklı fikir ve anlayışa sahip insanlar yetiştirecek yapıdadır.

B. Değişik inançlara öğrenim imkânı tanınmıştır

C. Eğitim alanında Avrupa’dan etkilenilmiştir.

D. Ülkede eğitim birliği sağlanmıştır.

Doğru Cevap: "D" Ülkede eğitim birliği sağlanmıştır.
Soru Açıklaması

Bu şemada başlık olarak aşağıdakilerden hangisi kullanılmalıdır?

A. Devlet Adamı Atatürk

B. Asker Mustafa Kemal

C. Öğrenci Mustafa Kemal

D. Atatürk I. Dünya Savaşı’nda

Doğru Cevap: "B" Asker Mustafa Kemal
Soru Açıklaması

Mustafa Kemal, 1905’te Şam’a atandı. Ülkenin içinde bulunduğu sorunlara çözüm üretmek için “Vatan ve Hürriyet” adında bir cemiyet kurdu.

Bu durum Mustafa Kemal’in aşağıdaki özelliklerinden hangisini yansıtmaz?

A. İleri görüşlülüğünü

B. Vatanseverliğini

C. Teşkilatçılığını

D. Liderliğini

Doğru Cevap: "A" İleri görüşlülüğünü
Soru Açıklaması

• Liman ve demir yolu ile ülkenin ve dünyanın farklı yerleriyle irtibat hâlindeydi.

• Ticari önemi nedeniyle çok sayıda yabancı tüccar tarafından ziyaret ediliyordu.

• Avrupa’da basılan gazete, dergi ve kitapların kolayca temin edilebildiği bir yerdi.

Selanik’e ait bu özelliklerden yola çıkarak şehirle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

A. Eğitim öğretim imkânları gelişmiştir

B. Din ve vicdan hürriyeti vardır.

C. Kültürel etkileşime açıktır.

D. Milliyetçilik akımı etkilidir.

Doğru Cevap: "C" Kültürel etkileşime açıktır.
Soru Açıklaması

Mustafa Kemal, Manastır’da yaşadığı dönemde vatan ve hürriyet şairi Namık Kemal’den ve eserlerinde Türkçülüğü ön plana çıkaran Mehmet Emin Yurdakul’dan etkilenmiştir. Tarih öğretmeni Kolağası Mehmet Tevfik Bey’in dersleriyle de tarih bilinci gelişmiştir. Bu dönemde ayrıca Avrupalı düşünürlerin kitaplarını okumaya başlamış, onların hürriyet, özgürlük ve cumhuriyet ile ilgili düşüncelerinden faydalanmıştır.

Verilen bilgilerden hareketle Manastır şehri, Mustafa Kemal’i daha çok hangi açıdan etkilemiştir?

A. Eğitim - öğretim hayatı

B. Fikir hayatı

C. Aile hayatı

D. Sosyal hayatı

Doğru Cevap: "B" Fikir hayatı
Soru Açıklaması

Millî Mücadele yıllarında Mustafa Kemal halkı organize etmiş ve mücadelenin kazanılmasını sağlamıştır.

Mustafa Kemal’in bu başarısında, aşağıdakilerden hangisinde elde ettiği beceri etkili olmuştur?

A. Çanakkale’de düşmanın çıkarma yapacağı yeri tahmin etmes

B. Trablusgarp’ta İtalyanlara karşı yerli halkı örgütlemesi

C. Sofya’da Türklerin sorunları ile yakından ilgilenmesi

D. Selanik’te İttihat ve Terakki Partisine katılması

Doğru Cevap: "B" Trablusgarp’ta İtalyanlara karşı yerli halkı örgütlemesi
Soru Açıklaması

Mustafa Kemal, Selanik’te askerlik görevini sürdürürken bir yandan da İttihat ve Terakki Cemiyeti içinde çalışarak İstanbul’daki gelişmeleri yakından takip ediyordu.

Mustafa Kemal’in Selanik’teki bu faaliyetleri, Millî Mücadele’deki liderliğine hangi açıdan katkı sağlamıştır?

A. Siyasi

B. Kültürel

C. Ekonomik

D. Sosyal

Doğru Cevap: "A" Siyasi
Soru Açıklaması

İtilaf Devletleri, I. Dünya Savaşı’nda savaş boyunca tarafsız kalması için Osmanlı Devleti’ne bazı önerilerde bulunmuşlardır. Osmanlı Devleti de bu isteğe karşılık kapitülasyonların kaldırılmasını, Ege adalarının kendisine verilmesini ve Mısır sorununun çözümlenmesini istemiştir.

Osmanlı Devleti bu tutumuyla;

I. Ekonomik problemlerden kurtulmak

II. Kaybettiği toprakları geri almak

III. Doğu Akdeniz’de etkinliğini arttırmak

hedeflerinden hangilerini gerçekleştirmek istemiştir?

A. Yalnız I

B. I ve II

C. II ve III

D. I, II ve III

Doğru Cevap: "D" I, II ve III
Soru Açıklaması

10.

Osmanlı Devleti çıkardığı Tehcir Kanunu’yla ülkedeki Ermenilerin bir kısmını Suriye Bölgesi’ne göç ettirirken;

• göç ettirilenlerin vergilerini ertelemiş,

• yol boyunca göç edenleri korumak için memurlar görevlendirmiş,

• yanlarına diledikleri eşyaları almalarına izin vermiş,

• ayrıca savaştan sonra göç ettirilenlerin geri dönüşleri için kararname yayımlamıştır.

Bu bilgilere göre Osmanlı Devleti’nin uyguladığı tehcir politikası ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

A. Göç ettirilenlerin can güvenliğine önem verilmiştir.

B. Göç edenlerin maddi hakları korunmaya çalışılmıştır

C. Tehcirle Anadolu’daki Ermeni varlığı bitirilmek istenmiştir

D. Tehcir uygulaması yasal bir çerçevede gerçekleştirilmiştir.

Doğru Cevap: "C" Tehcirle Anadolu’daki Ermeni varlığı bitirilmek istenmiştir
Soru Açıklaması

11.

Mütarekeden sonra İstanbul’a gelen Mustafa Kemal, boğaza demirlenmiş düşman gemilerini görünce “Geldikleri gibi giderler!” demiştir.

Buna göre Mustafa Kemal’in, Mondros Ateşkes Antlaşması’nın uygulanması karşısındaki tutumu için aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

A. İnançlı hareket etmiştir

B. Kararlı duruş sergilemiştir.

C. Ümitsizliğe kapılmamıştır.

D. Uzlaşmacı politika izlemiştir.

Doğru Cevap: "D" Uzlaşmacı politika izlemiştir.
Soru Açıklaması

12.

Bu tabloya göre aşağıdakilerden hangisi millî cemiyetlerin ortak özelliği olarak söylenemez?

A. İşgallere karşı ortak hareket etmişlerdir.

B. Bölgesel amaçlı faaliyet göstermişlerdir

C. Vatanseverlik duygusuyla hareket etmişlerdir.

D. İşgal güçleri ile mücadele etmişlerdir.

Doğru Cevap: "A" İşgallere karşı ortak hareket etmişlerdir.
Soru Açıklaması

13.

Mondros Ateşkes Antlaşması’ndan sonra ülke yer yer işgal edilmişti. Azınlıklar işgalci güç- lerle iş birliği yaparak vatanımızın bölünmesi için çalışıyordu. Osmanlı idaresi ise olaylara karşı halkı sükûnete çağırmaktaydı. Kurtuluşu kendisinde gören halk, Kuvayımilliye birliklerini kurarak düşmanla mücadeleyi başlattı.

Buna göre Kuvayı-milliye ruhunun oluşmasında;

I. İstanbul yönetiminin pasif tutumu

II. İtilaf Devletleri’nin Anadolu’yu işgali

III. Azınlıkların faaliyetleri

IV. Büyük Millet Meclisine karşı isyanların çıkması

durumlarından hangileri etkili olmuştur?

A. Yalnız I

B. I, II ve III

C. I, III ve IV

D. I, II, III ve IV

Doğru Cevap: "B" I, II ve III
Soru Açıklaması

14.

Mustafa Kemal, Millî Mücadele Dönemi’nde Türk milletinin bağımsızlığına karşı yapılan saldırının yine Türk milletinin topyekûn mücadelesiyle önlenebileceğine inanıyordu. Bu amaçla işgaller karşısında millî heyecanın tüm yurda yayılması için çalışmalar yaptı. Genelgeler yayımladı. Düzenlenecek mitinglerle İzmir’in işgalinin kınanmasını istedi.

Buna göre Mustafa Kemal’in yaptığı çalışmaların amacı, aşağıdakilerden hangisidir?

A. Saltanatı kaldırmak

B. Cumhuriyeti ilan etmek

C. Kapitülasyonları kaldırmak

D. Millî birlik ve beraberliği sağlamak

Doğru Cevap: "D" Millî birlik ve beraberliği sağlamak
Soru Açıklaması

15.

• Mondros Ateşkes Antlaşması imzalandığında Türk askerlerinin koruduğu Türk vatanının tümü ayrılık kabul etmez bir bütündür.

• Millî ve ekonomik gelişmemizi engelleyen siyasi, adli ve mali kapitülasyonlar kaldırılmalıdır.

Misakımillî’nin bu kararları ile

I. Vatanın bütünlüğü

II. Tam bağımsızlık

III. Ulusal egemenlik

kavramlarından hangileri arasında ilişki kurulabilir?

A. Yalnız I

B. I ve II

C. I ve III

D. II ve III

Doğru Cevap: "B" I ve II
Soru Açıklaması

16.

Hıyanetivataniye Kanunu’nun “Olağanüstü ve aceleyi gerektiren durumlarda zanlının yakalandığı yerdeki ceza mahkemesi de yargılama yapmaya ve karar vermeye yetkilidir.” maddesinin gerekçesi, aşağıdakilerden hangisidir?

A. Yargının işleyişini hızlandırmak

B. Yargıda eşitliği gerçekleştirmek

C. Yargı bağımsızlığını sağlamak

D. Yargıda tarafsızlığı korumak

Doğru Cevap: "A" Yargının işleyişini hızlandırmak
Soru Açıklaması

17.

Sevr Antlaşması hiçbir zaman Türk milletini karamsarlığa düşürmedi. Tam aksine mücadele gücünü ve kararlılığını artırdı. Mustafa Kemal ve arkadaşlarının başlattığı Millî Mücadele’yi sonuna kadar destekledi.

Bu bilgiye göre Türk milletinin Sevr Antlaşması’na karşı tutumu ile ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi yapılabilir?

A. Tarafsız kalmıştır

B. Çekimser davranmıştır

C. Ümitsizliğe düşmemiştir.

D. Antlaşma şartlarına uymuştur.

Doğru Cevap: "C" Ümitsizliğe düşmemiştir.
Soru Açıklaması

18.

Sivas Kongresi öncesi işgal kuvvetleri ve Osmanlı Hükûmeti, Mustafa Kemal hakkında tutuklama kararı çıkartarak kongrenin toplanmasını engellemeye çalışmışlardır. Bu olumsuzluklara rağmen Mustafa Kemal, aldığı tedbirlerle kongrenin gerçekleşmesini sağlamıştır.

Buna göre Mustafa Kemal hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

A. Yenilikçi bir kişiliğe sahiptir.

B. Gurura yer vermeyen bir askerdir

C. Hukukun üstünlüğünü benimseyen bir devlet adamıdır.

D. Karşılaştığı sorunları kararlılıkla aşmasını bilen bir liderdir.

Doğru Cevap: "D" Karşılaştığı sorunları kararlılıkla aşmasını bilen bir liderdir.
Soru Açıklaması

19.

Çukurova ve bölgeyi işgale başlayan Fransız komutan yayımladığı bildiride; silah atılan evin yakılacağı, öldürülecek bir Fransız askerine karşılık kura ile seçilecek halktan iki kişinin kurşuna dizileceği gibi insanlık dışı önlemlere yer vermiştir.

Fransız komutan bu bildiri ile

I. Yöre halkının direnmesini engellemek

II. Bölge halkının can güvenliğini sağlamak

III. Bölgede işgali kolaylaştırmak

IV. Bölgede barış ve huzuru gerçekleştirmek

amaçlarından hangilerini hedeflemiş olabilir?

A. Yalnız I

B. I ve II

C. I ve III

D. III ve IV

Doğru Cevap: "C" I ve III
Soru Açıklaması

20.

Doğu Cephesi’nde kazanılan askerî zafer sonucunda Ermenilerle Gümrü Antlaşması yapıldı. Böylece Türk halkının meclise duyduğu güven arttı. Ermenistan TBMM’nin varlığını tanıdı ve Sevr Antlaşması’nın geçersiz olduğunu kabul etti.

Bu bilgilere göre Doğu Cephesi’nde kazanılan başarının sonuçları ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

A. TBMM’nin saygınlığını artırmıştır

B. TBMM için siyasi başarı getirmiştir

C. Cepheler arasında güç birliğini sağlamıştır

D. Ermenilerin Anadolu toprakları üzerindeki iddialarını boşa çıkarmıştır.

Doğru Cevap: "C" Cepheler arasında güç birliğini sağlamıştır
Soru Açıklaması